500. rocznica wydania Statutów kanclerza Łaskiego uhonorowana wyjątkową monetą kolekcjonerską wybitą ze złota!
Wygląd monety
Awers monety przedstawia godło państwowe, nazwę emitenta, rok bicia i nominał (Rzeczpospolita Polska 2006, 100 zł). W centrum przedstawiono otwartą księgę z wyraźnie zaznaczoną pieczęcią królewską, będącą analogią do pierwszego wydania Statutów Łaskiego.
Na rewersie przedstawiono portret kanclerza wielkiego koronnego Jana Łaskiego przeglądającego karty księgi Statutu. Obok umieszczono legendę o treści: „500-lecie wydania Statutu Łaskiego”.
Moneta została wybita stemplem lustrzanym w 8 gramach złota próby 900. Egzemplarz jest zapakowany w ochronny kapsel i plastikową szkatułkę z logo NBP. Oferowany egzemplarz posiada I (menniczy) stan zachowania.
Rys historyczny
Statut Łaskiego był pierwszym na ziemiach Rzeczypospolitej zbiorem powszechnie obowiązujących praw i aktualnych przywilejów szlacheckich. Uchwałę o spisaniu prawodawstwa Rzeczypospolitej podjęła szlachta i król na sejmie w Radomiu w 1505 roku. Pracę nad statutem powierzono kanclerzowi wielkiemu koronnemu, prymasowi Janowi Łaskiemu.
Statut został spisany w dwóch tomach. W pierwszym tomie zamieszczono wszystkie prawa publiczne i sądowe, w tym chronologicznie segregowane przywileje szlacheckie, rozporządzenia królewskie, zwyczajowe prawo Ziemi Krakowskiej, konstytucje kolejnych sejmów i traktaty dyplomatyczne. W ostatniej części umieszczono instruktaż postępowania sądowego. Pierwszy tom Statutów Łaskiego był potwierdzony pieczęcią królewską Aleksandra Jagiellończyka.
Tom drugi zawierał szeroko pojęte prawodawstwo niemieckie nie posiadające mocy na terenach Rzeczypospolitej oraz traktaty polityczne służące pomocą adeptom prawa. W Statucie Łaskiego znajdował się pierwszy drukowany tekst Bogurodzicy, uważanej dziś za pierwszy oficjalny hymn Rzeczypospolitej. Oryginalny pierwowzór został zrabowany podczas Potopu Szwedzkiego i wywieziony do Szwecji gdzie znajduje się do dziś.